Hoe een nieuwe wet
een organisatie
in beweging
zet
Veranderopgave Omgevingswet

De aankomende Omgevingswet is een van de grootste wetsoperaties uit de Nederlandse geschiedenis. Bijna 30 bestaande wetten en talloze regelingen over ruimtelijke ordening gaan erin op. Uitgangspunt van de Omgevingswet is ‘ja, mits’. Dat betekent dat er meer ruimte en mogelijkheden komen voor initiatieven. Ministeries, provincies, gemeenten, waterschappen en uitvoeringsorganisaties bereiden zich voor op de nieuwe wet. Zo ook Rijkswaterstaat.

Wat is de vraag?

Bijna alle medewerkers van Rijkswaterstaat hebben met de Omgevingswet te maken. De wet vraagt een andere manier kijken naar het aanleggen en onderhouden van (vaar)wegen. De maatschappelijke opgave komt daarbij voorop te staan. Ook brengt de wet nieuwe instrumenten met zich mee die Rijkswaterstaat moet toepassen. En vraagt het een andere rol in het samenspel met partners, zoals provincies, waterschappen en gemeenten verandert. Waar wetten en regels voorheen zorgden voor een voorspelbare aanpak en uitkomst, moet Rijkswaterstaat onder de nieuwe Omgevingswet leren omgaan met onzekerheden. Rijkswaterstaat heeft de komst van de Omgevingswet daarom aangegrepen als veranderopgave. Van directeur tot omgevingsmanager en van vergunningverlener tot projectleider: elke medewerker volgt een eigen leer- en verandertraject. Aan ons de vraag om deze veranderopgave communicatief te begeleiden. Zodat iedere medewerker, iedere afdeling en Rijkswaterstaat als geheel weet wat er op hem of haar afkomt en goed voorbereid is.

Wat doen wij

De Omgevingswet vraagt om leren, delen, oefenen, durven. Wij hebben voor Rijkswaterstaat een communicatiestrategie ontworpen die daartoe uitnodigt.  We zijn gestart met het opstellen van een message house om de boodschap voor de verschillende interne doelgroepen goed scherp te krijgen. Geen boodschap die de wet uitlegt, maar een boodschap die medewerkers overtuigt en aanspoort zich voor te bereiden. Een belangrijke component van de strategie is de communicatieve ondersteuning van het leer- en ontwikkelprogramma. Voor elke groep medewerkers is een eigen leertraject, bestaande uit een stuk basiskennis en specifieke leerdoelen. Wij hebben dit met onder andere een intranetsite onder de aandacht gebracht en toegankelijk gemaakt. Leren werken met de Omgevingswet vraagt ook delen en oefenen. Wij organiseerden online meetups waar managers en medewerkers dit met elkaar konden doen. Verhalen vertellen en ervaringen delen is een andere belangrijke component van de strategie. Wij haalden in de organisatie verhalen op van medewerkers, waarin zij openhartig vertellen over hun ervaringen, vragen en ideeën. Deze delen we op een online intern platform: het Omgevingswetplein. Voor de grote groep vergunningverleners en handhavers verandert er veel. Speciaal voor hen organiseerden wij daarom het online event Omgevingswet Eiland, een interactieve leer-, deel- en doe-expeditie met een gevarieerd en verdiepend programma.

“Het gaat steeds om de kunst medewerkers te verleiden zélf in beweging te komen”
~ Ad Dijkstra, communicatieadviseur en Jolanda Oosting, HR-manager

Wat is het resultaat

Elke dag groeit het bewustzijn bij de medewerkers over de Omgevingswet een stukje verder. Want elke dag zorgen wij dat er iets te delen, te leren of te oefenen valt. We bieden alle groepen medewerkers een handelingsperspectief waar zij iets mee kunnen. Uit intern onderzoek blijkt dat de meeste medewerkers goed weten wat er op hen af komt en wat er van hen verwacht wordt. De gevoelde urgentie neemt toe. En daarmee ook het verantwoordelijkheidsbesef om zelf in actie te komen. Het leeraanbod en de communicatiemiddelen worden ervaren als nuttig en effectief. Rijkswaterstaat en zijn medewerkers liggen goed op koers voor de Omgevingswet die naar verwachting in 2022 in werking treedt.

Facts & figures

• 4 verhalen
• 8 online meetups
• 325 deelnemers online event Omgevingswet Eiland
• Online magazine/platform
• Intranet

Nieuwsgierig geworden en wil je meer weten?

Elkaar zien en spreken, dat werkt natuurlijk het best. Neem daarom contact op met Paulien Poelarends.Ja, ik wil contact